Takasbank’tan TPP ve TEFAS Açıklaması: “Piyasada Hiçbir Kurum Zarara Uğramadı”

Takasbank, Para Piyasası (TPP) aracılığıyla belirli kişi ve kuruluşlara finansman sağlandığı yönündeki iddialara yanıt verdi. Banka, TPP’de borç veren ya da borç alan taraf olmadığını, kendi kaynaklarından herhangi bir finansman sağlamadığını ve piyasada bugüne kadar temerrüt yaşanmadığını açıkladı.

Takasbank’ın sanal medya hesabından paylaşılan açıklamada, son günlerde sosyal medyada ve bazı yayın organlarında TPP ve Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu (TEFAS) hakkında gerçeği yansıtmayan iddialara yer verildiği belirtildi. Kurumun, mevzuatla belirlenen görevlerini yerine getiren bir finansal altyapı kuruluşu olduğu ifade edildi.

TPP’de işlemler üyeler arasında eşleşiyor

Açıklamaya göre TPP, Takasbank’ın kurduğu ve işlettiği organize bir para piyasası. Bankalar, faktoring, finansal kiralama ve tüketici finansman şirketleri, aracı kurumlar ile sigorta ve emeklilik şirketleri, gerekli faaliyet izinlerine sahip olmaları halinde piyasada üye olarak işlem yapabiliyor. Yatırım fonları gibi diğer kurumlar ise piyasaya bu üyeler üzerinden erişiyor.

Nakit fazlası bulunan üyelerin piyasaya borç verdiği, nakit ihtiyacı olanların ise borç aldığı belirtilen açıklamada, emirlerin tarafların birbirini görmediği bir sistemde eşleştiği kaydedildi. Bu yapı nedeniyle hiçbir kurumun karşı tarafını seçemediği ve kaynakların belirli bir borçluya yönlendirilemediği vurgulandı.

240 milyar TL’lik işleme karşılık 450 milyar TL teminat

Takasbank, TPP’deki tüm borçlanmaların teminatlı olduğunu bildirdi. Fiyatı olağan dışı artan pay senetlerinin hiçbir zaman teminat olarak kabul edilmediği belirtilirken, teminatların yaklaşık yüzde 84’ünün banka teminat mektuplarından oluştuğu ve bunların neredeyse tamamının büyük ölçekli bankalar tarafından düzenlendiği aktarıldı.

Kalan teminatların altın, döviz ve devlet iç ve dış borçlanma senetleri gibi yüksek likiditeye sahip varlıklardan oluştuğu ifade edildi. Pay senetlerinin toplam teminat içindeki oranının yüzde 1,5’in altında olduğu ve tamamının güncel BIST 30 paylarından oluştuğu belirtildi.

Üyelerin limitleri dahilinde borçlanabilmesi için en az yüzde 105 oranında teminat yatırması gerektiği kaydedilen açıklamada, yaklaşık 240 milyar TL tutarındaki işlemlere karşılık yaklaşık 450 milyar TL teminat bulunduğu bildirildi. Fazladan yatırılan teminatların üyelerin limitlerine göre ihtiyaten tutulduğu ifade edildi.

İlgili üyenin işlem yetkileri kısıtlandı

Kamuoyunda adı geçen üyenin TPP’deki işlemlerinin piyasa kuralları çerçevesinde gerçekleştirildiği belirtilerek Takasbank tarafından kaynak aktarımı yapılmadığı vurgulandı. Üyenin ilgili dönemde verdiği teminatların döviz, altın, DİBS ve likiditesi yüksek BIST 30 paylarından oluştuğu kaydedildi.

Açıklamada, yetkili kurumların tedbir kararının ardından üyenin işlem yetkilerinin derhal kısıtlandığı belirtildi. İşsizlik Sigortası Fonu’nun doğrudan TPP üyesi olmadığı, likidite planlaması kapsamında bir aracı kurum üzerinden işlem yapabildiği ifade edildi. Fonun, belirli bir başka yatırım fonunu fonlamak üzere özel olarak seçim yapmasının prensip ve teknik açıdan mümkün olmadığı kaydedildi.

Takasbank, “TPP’de bugüne kadar hiçbir temerrüt yaşanmamış, piyasaya kaynak sağlayan hiçbir kurum zarara uğramamıştır” açıklamasını yaptı ve piyasanın olağan işleyişini sürdürdüğünü bildirdi.

TLY-Tera Portföy Birinci Serbest Fon’un işlem tarihleri açıklandı

TEFAS’ta yatırım fonlarının işlem görmesine ilişkin esasların SPK tarafından belirlendiğini hatırlatan Takasbank, platformun kurucusu ve işleticisi olarak fonların sisteme tanımlanma süreçlerini mevzuat çerçevesinde yürüttüğünü açıkladı. Platformda işlem gören yatırım fonlarına aynı standart süreçlerin uygulandığı belirtildi.

TLY-Tera Portföy Birinci Serbest Fon’un işlem sürecine ilişkin açıklamada, fonun kurucusunun başvurusu üzerine KAP’ta yayımlanan izahname tadil metninde TEFAS’ta işlem görebileceğine dair ifadenin yer aldığının görüldüğü bildirildi. Fon, 7 Temmuz 2025’te işleme açıldı. Ancak kurucunun SPK onayı almadan bildirim yaptığı gerekçesiyle Kurulun Takasbank’a ilettiği talimat doğrultusunda fon, 1 Ağustos 2025’te alım yönlü işlemlere kapatıldı.

Kurucunun SPK onayını almasının ardından yaptığı yeni başvuru üzerine fon, 12 Ağustos 2025’te alım yönlü olarak yeniden açıldı. Takasbank, fonun 11 ay boyunca SPK onayı olmadan TEFAS’ta işlem gördüğü yönündeki iddianın doğru olmadığını belirtti. SPK’nın 17 Haziran 2026’da kurucuya uyguladığı idari para cezasının ise 2025 yılında Kurul onayı alınmadan yapılan izahname değişikliğine ilişkin olduğu kaydedildi.

Kamuoyuna piyasalara ilişkin bilgileri Takasbank ve yetkili kurumların resmî açıklamalarından takip etme çağrısı yapan kurum, yürütülen incelemelere her türlü desteğin verildiğini ve gerçeğe aykırı bilgileri bilerek yaymayı sürdürenlere karşı yasal hakların saklı tutulduğunu bildirdi.